Witamina C (kwas askorbinowy) jest znana przede wszystkim z tego, że wspomaga naszą odporność. Jednak to nie jedyna jej właściwość. Oprócz wzmacniania odporności witamina ta zapobiega procesom starzenia się skóry, wzmacnia pracę układu krążenia i działa przeciwnowotworowo. Nie jest toksyczna, a jej nadmiar usuwany jest razem z moczem. Zbyt duża ilość witaminy C w organizmie może powodować nudności, biegunkę oraz wymioty.
Właściwości zdrowotne
Witamina C bierze udział w wielu procesach, które zachodzą w organizmie. Wspomaga przyswajanie żelaza niehemowego oraz stymuluje syntezę kolagenu. Jako przeciwutleniacz chroni nasz organizm przed stresem oksydacyjnym. Właściwości te są związane ze zdolnością do opóźniania starzenia się organizmu oraz z działaniem przeciwnowotworowym. Witamina C uczestniczy w metabolizmie tłuszczów, kwasów żółciowych oraz cholesterolu, a także uszczelnia i wzmacnia naczynia krwionośne (hamuje tworzenie się siniaków i powstawanie krwotoków), zapobiega krwawieniu z dziąseł i chroni przed szkorbutem. Witamina C wspomaga proces tworzenia kolagenu, który jest składnikiem chrząstek stawowych, ułatwia gojenie się ran i złamań.
Właściwości kosmetyczne
Witamina C znalazła zastosowanie także w kosmetyce. Ze względu na to, że jest silnym przeciwutleniaczem, pomaga w zwalczaniu wolnych rodników, które odpowiadają za proces starzenia się skóry. Chroni także przed szkodliwym działaniem promieni UV, zmniejsza ryzyko oparzeń słonecznych. Witamina C jest częstym składnikiem kremów przeznaczonych do cery suchej, pozbawionej blasku z licznymi zmarszczkami i przebarwieniami.
Skutki i objawy niedoboru:
- Szkorbut,
- Osłabienie naczyń włosowatych,
- Anemia,
- Brak apetytu,
- Zwiększona podatność na infekcje,
- Skłonność do występowania siniaków,
- Krwawienie z dziąseł, zapalenia błon śluzowych,
- Powolne gojenie się ran,
- Bóle mięśni i stawów,
- Siniaki, krwawe wybroczyny,
- Ogólnie zmęczenie, osłabienie.
Źródła witaminy C:
- Warzywa kapustne – brokuły, brukselka, kalafior, kapusta,
- Żółte i zielone warzywa – natka pietruszki, pomidory, szpinak, szczypiorek, koper, groszek, kalarepa, papryka (także czerwona!),
- Owoce – truskawki, jagody, jeżyny, poziomki, maliny, kiwi, owoce cytrusowe, melony, ananasy,
- Dzika róża,
- Ziemniaki (z powodu dużej konsumpcji).
Straty witaminy C
- Witamina C jest wrażliwa na światło, powietrze oraz temperaturę (gotowanie, smażenie oraz pieczenie powoduje jej straty),
- Największe straty witaminy powoduje suszenie,
- Należy kupować jak najświeższe warzywa i owoce, ponieważ wraz z przechowywaniem zawartość witaminy maleje,
- Warzywa i owoce, które są dobrym źródłem witaminy C należy spożywać (w miarę możliwości) w postaci surowej,
- Warzywa i owoce przeznaczone do surówek należy obierać tuż przed ich przygotowywaniem oraz podaniem do spożycia,
- W miarę możliwości owoce jadać ze skórką lub obierać bardzo cienko (tuż pod skórką zawartość witaminy C jest największa),
- Mrożenie ogranicza straty witaminy.
Tekst: Martyna Ludwiniak
Zdjęcia: Vers-24
For Vers-24, Warsaw
