Objawy niedoboru witaminy D

Witamina D pełni wiele ważnych funkcji w naszym organizmie, dlatego powinna być dostarczana w odpowiednich dawkach. Zarówno nadmiar, jak i niedobór witaminy D w organizmie może mieć poważne skutki zdrowotne. Przedawkowanie witaminy D zdarza się stosunkowo rzadko (kiedy przyjmiemy za dużą dawkę preparatu witaminowego), ale niedobór tej witaminy jest coraz częstszy (zazwyczaj spowodowany jest zbyt niską ekspozycją na światło słoneczne). W okresie jesienno-zimowym produkcja witaminy D jest niewystarczająca, natomiast latem często stosujemy kremy z filtrem, które chronią nas przed poparzeniami słonecznymi. Sprawdźcie, jakie są skutki niedoboru witaminy D i które produkty ją zawierają.

Pokry­cie zapo­trze­bo­wa­nia na wita­mi­nę D z pro­duk­tów spo­żyw­czy­ch jest bar­dzo trud­ne. Wita­mi­nę tę naj­czę­ściej dostar­cza­my wraz ze spo­ży­ciem tłu­sty­ch ryb oraz wzbo­ga­co­ny­ch pro­duk­tów mlecz­ny­ch. Zale­ca­na dzien­na daw­ka dla osób doro­sły­ch wyno­si oko­ło 4000 j.m/ dobę. Nie­do­bór wita­mi­ny D jest bar­dzo powszech­ny. Sza­cu­je się, że oko­ło 1 miliar­da ludzi na całym świe­cie mają niski poziom tej wita­mi­ny we krwi. Nie­do­bo­ry wita­mi­ny D w okre­sie pło­do­wym mogą skut­ko­wać zabu­rze­niem roz­wo­ju mózgu oraz uszko­dze­niem jego funk­cji. Zbyt mała ilo­ść wita­mi­ny D u dzie­ci przy­czy­nia się do roz­wo­ju krzy­wi­cy, zaś u doro­sły­ch – do oste­opo­ro­zy i oste­oma­la­cji (pro­ces roz­mię­ka­nia kości). Mię­śnie są coraz słab­sze, mogą tak­że poja­wić się pro­ble­my z cho­dze­niem. Nie­do­bór wita­mi­ny D zwią­za­ny jest ze zwięk­szo­nym ryzy­kiem roz­wo­ju oty­ło­ści, cukrzy­cy, nowo­two­rów, cho­rób ukła­du krą­że­nia oraz cho­rób auto­im­mu­no­lo­gicz­ny­ch.

Czyn­ni­ki ryzy­ka zwią­za­ne z nie­do­bo­rem wita­mi­ny D: 

  • pode­szły wiek,
  • oty­ło­ść lub nad­wa­ga,
  • die­ta ubo­ga w ryby i pro­duk­ty mlecz­ne,
  • cią­głe uży­wa­nie fil­trów prze­ciw­sło­necz­ny­ch pod­czas prze­by­wa­nia na słoń­cu,
  • czę­ste prze­by­wa­nie w miesz­ka­nia­ch, unik­nie słoń­ca,
  • cho­ro­by prze­wo­du pokar­mo­we­go (zabu­rze­nia wchła­nia­nia).

Wita­mi­na D – obja­wy nie­do­bo­ru:

  1. Czę­ste infek­cje – wita­mi­na D odgry­wa waż­ną rolę w funk­cjo­no­wa­niu ukła­du odpor­no­ścio­we­go. Jed­nym z naj­częst­szy­ch obja­wów nie­do­bo­ru jest zwięk­szo­ne ryzy­ko wystą­pie­nia cho­ro­by lub infek­cji. Jeśli czę­sto cho­ru­je­sz, przy­czy­ną może być niski poziom wita­mi­ny D.

Bada­nia wyka­za­ły zwią­zek pomię­dzy nie­do­bo­rem tej wita­mi­ny i infek­cja­mi dróg odde­cho­wy­ch, taki­ch jak: prze­zię­bie­nie, zapa­le­nie oskrze­li i zapa­le­nie płuc.

  1. Nie­ustan­ne uczu­cie zmę­cze­nia – uczu­cie zmę­cze­nia może mieć wie­le przy­czyn, a nie­do­bór wita­mi­ny D może być jed­nym z nich. Suple­men­ta­cja jest wte­dy nie­zbęd­na.
  1. Bóle kostno-mięśniowe – niski poziom wita­mi­ny D może być przy­czy­ną bólu kości oraz bólu dol­nej czę­ści ple­ców. Wita­mi­na D utrzy­mu­je zdro­wie kości poprzez wie­le mecha­ni­zmów, mię­dzy inny­mi popra­wia wchła­nia­nie wap­nia w orga­ni­zmie. Bóle kości oraz bóle w dol­nej czę­ści ple­ców mogą być obja­wem nie­od­po­wied­ni­ch pozio­mem wita­mi­ny D we krwi.
  1. Depre­sja, obni­żo­ny nastrój – bada­nia wyka­za­ły, że depre­sja jest zwią­za­na z niskim pozio­mem wita­mi­ny D w orga­ni­zmie (zwłasz­cza u ludzi star­szy­ch), a odpo­wied­nia suple­men­ta­cja popra­wia nastrój i kon­dy­cję psy­chicz­ną. Nie­któ­re z badań bada­nia wyka­za­ły, że poda­wa­nie wita­mi­ny D oso­bom z nie­do­bo­rem poma­ga zmniej­szyć obja­wy depre­sji sezo­no­wej, któ­ra poja­wia się pod­czas chłod­niej­szy­ch mie­się­cy.
  1. Powol­ne goje­nie się ran – powol­ne goje­nie się ran po zabie­gu chi­rur­gicz­nym lub ura­zie może wska­zy­wać, że poziom wita­mi­ny D jest zbyt niski. Wyni­ki badań suge­ru­ją, że wita­mi­na D zwięk­sza wytwa­rza­nie związ­ków, któ­re mają zasad­ni­cze zna­cze­nie dla pro­ce­su goje­nia się ran.
  1. Utra­ta masy kost­nej – roz­po­zna­nie niskiej gęsto­ści mine­ral­nej kości może być zwią­za­ne z nie­do­bo­rem wita­mi­ny D, któ­rej odpo­wied­nia ilo­ść jest bar­dzo waż­na dla zacho­wa­nia masy kost­nej pod­czas pro­ce­su sta­rze­nia się. Star­sze kobie­ty, u któ­ry­ch zdia­gno­zo­wa­no utra­tę masy kost­nej powin­ny suple­men­to­wać nie tyl­ko wapń, ale i wita­mi­nę D. W dużym bada­niu, w któ­rym uczest­ni­czy­ło ponad 1100 kobiet w śred­nim wie­ku (w okre­sie meno­pau­zy lub po meno­pau­zie), naukow­cy odkry­li sil­ny zwią­zek mię­dzy niskim pozio­mem wita­mi­ny D i niską gęsto­ścią mine­ral­ną kości. Odpo­wied­nie spo­ży­cie wita­mi­ny D oraz utrzy­ma­nie jej pra­wi­dło­we­go stę­że­nia we krwi może pomóc w ochro­nie masy kost­nej i zmniej­sze­niu ryzy­ka zła­mań.
  1. Wypa­da­nie wło­sów – wypa­da­nie wło­sów może być ozna­ką nie­do­bo­ru wita­mi­ny D u kobiet. Łysie­nie plac­ko­wa­te jest cho­ro­bą auto­im­mu­no­lo­gicz­ną, któ­ra cha­rak­te­ry­zu­je się dużą utra­tą wło­sów z gło­wy oraz inny­ch czę­ści cia­ła. Jest ono zwią­za­ne z krzy­wi­cą, któ­ra wystę­pu­je u dzie­ci z powo­du nie­do­bo­ru wita­mi­ny D. Niski poziom wita­mi­ny D może być czyn­ni­kiem ryzy­ka roz­wo­ju łysie­nia plac­ko­wa­te­go.

Nie­do­bór wita­mi­ny D jest bar­dzo powszech­ny. Więk­szo­ść ludzi nie zda­je sobie z tego spra­wy, ponie­waż obja­wy są czę­sto trud­ne do wychwy­ce­nia i nie­spe­cy­ficz­ne, co ozna­cza, że trud­no jest się dowie­dzieć, czy są one rze­czy­wi­ście spo­wo­do­wa­ne niskim pozio­mem wita­mi­ny D. Jeśli uwa­ża­sz, że może­sz mieć nie­do­bór wita­mi­ny D, skon­sul­tuj się z leka­rzem. Korek­cja nie­do­bo­ru jest bar­dzo łatwa – wystar­czy zwięk­szyć eks­po­zy­cję na słoń­ce, jeść wię­cej pokar­mów boga­ty­ch w wita­mi­nę D lub sto­so­wać suple­men­ty.

Tek­st: Mar­ty­na Ludwi­niak
Gra­fi­ka: Lau­ra Osa­ko­wi­cz

Komentarze

komen­ta­rzy